ქუთაისის კოლხური ბოტანიკური ბაღი

ქუთაისის ბოტანიკური ბაღი 1840 წელს დაარსდა და საქართველოში ერთ-ერთი უძველესია. ის რიონის ნაპირზე, ცენტრალური მოედნიდან დაახლოებით კილომეტრში მდებარეობს — ჯაჭვის ხიდიდან სანაპიროს გაუყევი და მარცხნივ, საფიჩხიის მხარეს ახვალ.

ბაღი თავიდან სანერგედ შეიქმნა: იმერეთის რბილ, ნოტიო კლიმატში სუბტროპიკული სახეობების შეგუებას ცდილობდნენ. დღეს აქ ერთმანეთის გვერდით დგას კოლხური ტყის ნამდვილი მკვიდრი — ძელქვა, იმერული მუხა, ბზა — და შემოტანილი მაგნოლია, ბამბუკი, კვიპაროსი და წიწვოვნები. ბაღი პატარაა და ერთ საათში მთლიანად შემოივლი; ბილიკები ბრტყელია, ჩრდილიც ბევრია, და ხეებზე ციყვები დარბიან.

ერთი კონკრეტული რამ არის, რის გამოც აქ ჩამოდიან: ოთხასწლოვანი მუხა, რომლის ხმელ ღეროშიც პაწაწინა სამლოცველოა გამოკვეთილი. შიგნით ერთი, დიდი-დიდი ორი ადამიანი ეტევა — ხატი, სანთელი და ხის კედლები. ეს არც უძველესი სიწმინდეა და არც არქიტექტურული ძეგლი, უბრალოდ იშვიათი და მოულოდნელი რამაა, და ქუთაისელებს ძალიან უყვართ.

ბაღი ქალაქის ორ სხვა მისამართს კარგად ერწყმის: ბაგრატის ბორცვი ზემოთ ჩანს, ისტორიული მუზეუმი კი მდინარის გადაღმა, ათი წუთის სავალზეა. თუ ქუთაისში სამი-ოთხი საათი გაქვს და ტაძრებით უკვე დაიღალე, ეს ის ადგილია, სადაც სუნთქვას აღიდგენ.

გაზაფხულზე მაგნოლიები ყვავილობს და ბაღი საუკეთესო სახითაა; ზაფხულში ჩრდილის გამო ქალაქზე გრილა; შემოდგომაზე ფოთოლი ჭრელდება. ზამთარში ბევრი რამ შიშველია, თუმცა მარადმწვანე ნაწილი მაინც რჩება.

ბაღი ჯერ კიდევ კოლექციაა და არა უბრალოდ პარკი: ეტიკეტებზე ლათინური სახელებია, ნარგავები წარმომავლობის მიხედვითაა დაჯგუფებული, ბილიკებზე კი მერხებია გაწყობილი. სამუშაო დღეს დილით აქ სულ რამდენიმე ადამიანია — პენსიონერები, ეტლიანი დედები და ხანდახან სასკოლო ჯგუფი. ეს ის ადგილია, სადაც ქუთაისი ტურისტულ ქალაქად ყოფნას წყვეტს.