ნოქალაქევი (არქეოპოლისი)
ლაზიკის ომების ეპოქის ციხე-ქალაქი მდინარე ტეხურაზე — კედლები, საიდუმლო გვირაბი და მოქმედი გათხრები.
- დათვალიერების დრო
- 2 სთ
- თბილისიდან
- 300 კმ · 4:30
- გზა
- ასფალტი
- საჭირო ავტომობილი
- ეკონომ კლასი
- სეზონი
- მთელი წელი
- შესვლა
- ~10 ₾
ნოქალაქევი დასავლეთ საქართველოს ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი არქეოლოგიური ძეგლია. ბიზანტიური წყაროები მას არქეოპოლისის სახელით იცნობდნენ, ქართული ტრადიცია კი ციხეგოჯს უწოდებდა. ადგილი მდინარე ტეხურის ხეობაში, ბუნებრივად დაცულ პოზიციაზე დგას და IV–VI საუკუნეებში ეგრისის სამეფოს ერთ-ერთი მთავარი ცენტრი იყო.
ძეგლის ისტორიული წონა ლაზიკის ომებზე მოდის — VI საუკუნეში ბიზანტიისა და სასანური ირანის დაპირისპირებაზე დასავლეთ საქართველოს კონტროლისთვის. ნოქალაქევი ამ ომების ერთ-ერთი მთავარი საფორტიფიკაციო კვანძი იყო და მისი კედლები სწორედ ამ პერიოდის ინჟინერიას ასახავს.
რას ნახავთ ადგილზე:
- ქვედა ციხის კედლები და კოშკები, ნაწილობრივ აღდგენილი
- საიდუმლო გვირაბი, რომელიც კლდეში ჩამოდის მდინარე ტეხურამდე — ალყის დროს წყლის მისაწოდებლად
- ბაზილიკის ნაშთები და აბანოს ნაგებობა
- მცირე მუზეუმი გათხრებიდან მოპოვებული მასალით
ტერიტორიაზე წლების განმავლობაში მიმდინარეობს ქართულ-ბრიტანული ერთობლივი არქეოლოგიური ექსპედიცია, ამიტომ ზაფხულში შესაძლოა მოქმედი გათხრებიც ნახოთ და მკვლევრებსაც შეხვდეთ. ზემო ციხემდე ასვლა ციცაბოა და უჩრდილო, მაგრამ ხედი ხეობაზე მას სრულად ამართლებს და მაშინვე ხსნის, რატომ აირჩიეს ქალაქისთვის ზუსტად ეს ადგილი. ნოქალაქევი შედარებით ცოტა ვიზიტორს იღებს, ამიტომ აქ ხმაურისა და რიგების გარეშე დადიხართ — რაც ასეთი მასშტაბის ძეგლისთვის იშვიათობაა.
პრაქტიკული რჩევა
ვიზიტს საათნახევრიდან ორ საათამდე სჭირდება. ჩაიცვით მოხერხებული ფეხსაცმელი — ტერიტორია ბალახიანი და დაქანებულია, გვირაბში ჩასასვლელი კიბე კი ვიწრო და სველია; ტელეფონის ფანარი გამოგადგებათ. ზაფხულში აქ ცხელი და ნოტიოა, ამიტომ დილა სჯობს შუადღეს, წყალი კი თან იქონიეთ. მანქანა შესასვლელთან პატარა მოედანზე ტოვებთ. კაფე და ბანკომატი ახლომდებარე სენაკშია — ნაღდი ფული წინასწარ აიღეთ.
როგორ მივიდეთ თბილისიდან
თბილისიდან დაახლოებით 300 კმ და ოთხნახევარი საათია. E60-ით მიდიხართ დასავლეთისკენ ხაშურის, რიკოთის მაგისტრალის, ქუთაისისა და სამტრედიის გავლით, შემდეგ სენაკის მიმართულებით უხვევთ და იქიდან რამდენიმე კილომეტრი ჩრდილოეთით ნოქალაქევამდე. მთელი მარშრუტი ასფალტია, ბოლო მონაკვეთი ვიწრო სოფლის გზაა, მაგრამ სრულიად გამართული — ეკონომ კლასის ავტომობილი საკმარისია. საწვავი სამტრედიაში ან სენაკში აავსეთ. ობიექტი კარგად ერწყმის მარტვილის კანიონს ერთ დღეში.
დააჭირეთ ნიშანს დეტალებისთვის. ფერადი ხაზები — მზა მარშრუტები.
ახლომდებარე ადგილები
ჩანჩქერიკინჩხის ჩანჩქერი
ასიოდე მეტრის სიმაღლის კასკადური ჩანჩქერი ოკაცეს ზემოთ, ხრეშოვანი გზის ბოლოს.
მუზეუმიდადიანების სასახლე ზუგდიდში
სამეგრელოს მთავრების რეზიდენცია ბოტანიკურ ბაღში — ნაპოლეონის სამარხი ნიღაბი და საოჯახო კოლექცია.
ჯავშნა და კონსულტაცია
საიტი ინფორმაციულია — ონლაინ გადახდა არ გვაქვს. დასაჯავშნად დაგვირეკეთ ან მოგვწერეთ.